Zasady współżycia społecznego
By admin ~ October 21st, 2008. Filed under: Uncategorized.
Obok norm prawnych istnieją normy społeczne, zwane zasadami wsp󳬿ycia społecznego, które powinny być przestrzegane przez wszystkich i które mają znaczenie ogólne dla wszystkich stosunków społecznych. Zasady współżycia społecznego nie są normami prawnymi, uzupełniają jednak istniejący porządek prawny, normy prawne bowiem odwołują się niekiedy do tych zasad. Zasady współżycia społecznego, będące wy¬tworem poglądów, obyczajów, tradycji i moralności, są zasadami zależnymi od panujących stosunków społecznych i gospodarczych. Przepisy prawa nie określają oczywiście samych zasad współżycia społecznego, pozostawiając rozstrzygnięcie o tym, czy w danym wypad¬ku postąpiono zgodnie z tymi zasadami, czy też je naruszono, organom stosującym prawo. Normy prawa nie zawierające własnych ocen, lecz odsyłające do zasad współżycia społecznego (oraz innych zasad ogól¬nych) nazywane są klauzulami generalnymi. Umożliwiają one organom stosującym prawo ocenę konkretnych zachowań z punktu widzenia przewodnich zasad stanowiących podstawy danego systemu prawnego.
Funkcją klauzul generalnych jest więc umożliwienie elastyczności w stosowaniu prawa. Pozwalają one na przerzucenie oceny konkretnego wypadku na organ stosujący prawo. Na przykład sąd może w konkret¬nej sprawie zawiesić postępowanie eksmisyjne, mimo że formalnie miało ono uzasadnienie w przepisach prawa, jeżeli uzna je za sprzeczne z zasadami współżycia społecznego (np. jeżeli czynszu nie płaciła rodzina, która utraciła pracę, a obarczona jest licznym potomstwem).